« Προηγούμενη σελίδα

Οδηγός καλών πρακτικών συλλογής ΠΑΚ

Το έργο ELINA διερεύνησε τις υπάρχουσες πρακτικές και τεχνολογίες για την συλλογή και διαχείριση των Πετρελαϊκών Αποβλήτων και Καταλοίπων (ΠΑΚ), τις οποίες ενσωμάτωσε στον Οδηγό Καλών Πρακτικών.


Η περιβαλλοντικά ορθή και βιώσιμη διαχείριση των ΠΑΚ πρέπει να εφαρμόζεται σε κάθε στάδιο του κύκλου ζωής τους, ήτοι, κατά την προσωρινή αποθήκευση στο χώρο παραγωγής, τη συλλογή, τη μεταφορά, την ενδεχόμενη μεταφόρτωση, την επεξεργασία και την τελική διάθεση των υπολειμμάτων της επεξεργασίας.


Με δεδομένο ότι, βάσει της κωδικοποίησης του Ευρωπαϊκού Καταλόγου Αποβλήτων (ΕΚΑ), το σύνολο των αποβλήτων που αφορούν σε ΠΑΚ χαρακτηρίζονται ως επικίνδυνα απόβλητα, οι πρακτικές που πρέπει να εφαρμόζονται ανά στάδιο διαχείρισης τους απαιτείται να είναι οι βέλτιστες δυνατές και να επικαιροποιούνται ανάλογα με τις κατευθύνσεις που θέτει η κείμενη διεθνής, ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία.


Επίσης, τα ΠΑΚ δεν αποτελούν μονοσήμαντη κατηγορία αποβλήτων, αλλά διαφοροποιούνται ποιοτικά ανάλογα με την προέλευση των πηγών που τα παράγουν και έτσι η ανάπτυξη του Οδηγού Καλών Πρακτικών προσαρμόστηκε στις ιδιαίτερες απαιτήσεις κάθε κατηγορίας ΠΑΚ και παρουσιάζει τις βέλτιστες πρακτικές και τεχνολογίες ανά κατηγορία και στάδιο διαχείρισης.


Συγκεκριμένα, η μεθοδολογία ανάπτυξης Οδηγού Καλών Πρακτικών διαχείρισης επιμέρισε τα ΠΑΚ σε τρεις βασικές κατηγορίες, ήτοι, τα Απόβλητα Λιπαντικά Έλαια (ΑΛΕ), τα Πετρελαϊκά Απόβλητα και Κατάλοιπα Πλοίων (ΠΑΚΠ) και τα Βιομηχανικής Προέλευσης Πετρελαϊκά Απόβλητα και Κατάλοιπα (ΒΠΑΚ).


Προκειμένου να καταρτιστεί ο Οδηγός Καλών Πρακτικών ανά κατηγορία ΠΑΚ, διεξήχθη μία διεξοδική επισκόπηση της υφιστάμενης κατάστασης ανά στάδιο διαχείρισης. Στο πλαίσιο αυτό, περιγράφηκαν οι πρακτικές και τα μέσα που εφαρμόζονται ανά βασική κατηγορία ΠΑΚ. Συγκεκριμένα, αναλύθηκαν οι υφιστάμενες πρακτικές που εφαρμόζονται σχετικά με τη συλλογή, προσωρινή αποθήκευση και μεταφόρτωση ΠΑΚ, προκειμένου να προσδιοριστεί το πλαίσιο των δραστηριοτήτων που καταρτίζουν τον Οδηγό Καλών Πρακτικών ανά κατηγορία ΠΑΚ.


Κάθε στάδιο διαχείρισης ΠΑΚ (συλλογή, μεταφορά, μεταφόρτωση και επεξεργασία) και υπό το πρίσμα εφαρμογής καλών πρακτικών διαχείρισης, περιγράφηκε διακριτά ως προς τα ακόλουθα:


•    Διαδικασίες που πρέπει να υλοποιηθούν αναφορικά με την προσωρινή αποθήκευση στο χώρο παραγωγής, εν αναμονή παραλαβής προς μεταφορά.
•    Διαδικασίες που πρέπει να τηρούνται κατά την παράδοση – παραλαβή των ΠΑΚ.
•    Διαδικασίες που σχετίζονται με τη μεταφορά των ΠΑΚ προς εγκαταστάσεις μεταφόρτωσης ή/και επεξεργασίας.


Το σύνολο των ανωτέρω διαδικασιών πλαισιώθηκε από τα μέσα (εξοπλισμός και υποδομές) και το προσωπικό που απαιτείται προκειμένου να διασφαλιστεί η περιβαλλοντικά ορθή και βιώσιμη διαχείριση έως το στάδιο επεξεργασίας.


Ως προς την επεξεργασία, οι τεχνολογίες  που εφαρμόζονται σχετίζονται εν μέρει με την πηγή προέλευσης ΠΑΚ υπό την έννοια ότι, κατά το στάδιο αυτό λαμβάνονται υπόψη τα φυσικά και χημικά χαρακτηριστικά του αποβλήτου. Συγκεκριμένα, πρόκειται για ΠΑΚ που χαρακτηρίζονται από υψηλή περιεκτικότητα σε οργανικά μακρομόρια μέσου και υψηλού μοριακού βάρους (ΑΛΕ και ΠΑΚΠ αντίστοιχα) και οι πρακτικές επεξεργασίας εστιάζουν στην επαναχρησιμοποίηση (αναγέννηση ΑΛΕ, επαναδιύλιση ΠΑΚΠ).


Στον αντίποδα, αναφορικά με τα ΠΑΚ που είτε απαντώνται σε ανάμικτη μορφή (ελαιώδη απόβλητα και γαλακτώματα), είτε προέρχονται από βιομηχανικές διεργασίες (ΒΠΑΚ), αυτό που ενδιαφέρει ιδιαίτερα είναι η απομάκρυνση της υπέρτερης υδατικής φάσης (προ-επεξεργασία) με σκοπό τη συμπύκνωση του υπόλοιπου ΠΑΚ, ώστε να μπορεί να γίνει η περαιτέρω διαχείριση του αποβλήτου αποδοτικότερα.


Τέλος, σημαντικό είναι να τονισθεί ότι η χωριστή συλλογή των ΠΑΚ από αλλά απόβλητα (π.χ. Απόβλητα Λιπαντικά) στην πηγή, αποτελεί βασική παράμετρο για την πλήρη αξιοποίηση των πετρελαϊκών καταλοίπων υγρής φάσης με ταυτόχρονη ελαχιστοποίηση των υπολειμματικών ποσοτήτων από τις μονάδες επεξεργασίας.


Το παραδοτέο «Οδηγός Καλών Πρακτικών» είναι διαθέσιμο στην ηλεκτρονική σελίδα του έργου www.elina.org.gr.